Verðlagning

Mörgum finnst rafbækur dýrar. Séu vinsælustu titlar jólabókaflóðsins skoðaðir þá kosta þeir á milli 3.000 og 4.000 kr. í rafbókaformi. Í prentuðu formi kosta þeir frá 3.500 kr og upp undir 6.000 kr. Í sumum tilfellum munar ekki nema nokkrum hundrað körlum á rafbók og innbundnu eintaki.

Það er hverjum útgefanda í sjálfsvald sett hvert heildsöluverð hann ákveður, með því ákveður hann í raun hvert útsöluverð bókar sé, hvort sem um rafbók er að ræða eða prentaða, því flestar verslanir eru með ákveðna prósentu sem þær leggja ofan á heildsöluverðið. Álagning rafbókaverslanna er oftast nær um helmingur af álagningu hefðbundinna bókaverslanna.

Oft er kvartað yfir of háu verðlagi, í ljósi þess að ekki leggist prentkostnaður á rafbókina. Það er alveg rétt, en þó er ágætt að hafa í huga, að annar kostnaður gerir það engu að síður og oftast nær er hlutur höfunda stærri af sölu rafbóka, t.d. þarf að markaðssetja og prófarkarlesa rafbækur. Vissulega má segja að sá kostnaður dreifist jafnt milli prentaða eintaksins og rafbókarinnar, en kostnaðurinn er engu að síður til staðar.

Hins vegar nálgast útgáfur verðlagningu rafbóka hver á sinn hátt og höfum við hjá Rúnatý nálgast hana á þann hátt, að við viljum frekar vera í neðri mörkunum og selja þá hugsanlega eilítið fleiri eintök, en að vera við efstu þolmörk notenda og missa þannig þá af sölu.

Aðgengi eða afritunarvarnir

Eins og flestir unnendur rafbóka ættu að vita, þá hafa nokkrar útgáfur hérlendis ákveðið að notast við afritunarvarin ePub skjöl, sem sniðmát fyrir rafbækur sínar. Slíkt er gert fyrst og fremst til að verja útgáfurnar fyrir mögulegu tapi af ólöglegri dreifingu verka þeirra. Ólögleg dreifing er, sama hvað fólki kann að finnast, raunverulegt vandamál á netinu og nokkuð sem allir útgefendur hugverka hafa áhyggjur af, enda getur hún kostað þá háar fjárhæðir.

Hins vegar hefur þetta leitt til þess, að aðgengi notenda, t.d. notenda Kindle, er ekki sem best og því miður hefur umræðu verið haldið á lofti sem er í senn villandi og röng, bæði af hálfu forsvarsmanna stórra forlaga og rafbókasala. Mikilvægt er að rangfærslur sem fram koma hjá viðkomandi aðilum séu leiðréttar, þannig þeir notendur sem ekki eru vel upplýstir fái sem réttastar upplýsingar í hendur hverju sinni.

Afritunarvarnir eru þannig hugsaðar fyrst og fremst til að verja hag útgefenda og rithöfunda. Hins vegar er ágætt að hafa í huga, að á öllum stærstu íslensku deilisíðum er stranglega bannað með öllu að dreifa íslensku efni. Auk þess verðum við títt vör við það hugarfar, að íslenskir notendur vilji ekki dreifa íslensku efni, einfaldlega af því viðkomandi vill styðja íslenska listamenn. Við reiknum með að svo sé í miklum meirihluta tilfella og ákváðum að líta á það sem ásættanlegan fórnarkostnað, væri verkum okkar dreift lítilllega ólöglega, ef tryggt væri að aðgengi væri með allra besta móti og notendur þannig ánægðir.

Afritunarvörnin og skilmálar sumra rafbókaverslanna eru hins vegar þannig úr garði gerð, að efast má um hvort löglegt sé að kalla það kaup, þegar rafbók er keypt eftir þeim leiðum. Það er nokkuð sem við teljum vera áhyggjuefni, sérstaklega í ljósi þess að hægt er að loka aðgangi notenda og loka þannig á að þeir geti notað rafbækur eða skjölin sem voru varin með þeim hætti. Þannig hefur notandinn ekki lengur fulla stjórn á eign sinni og er spurning hversu eðlilegt sé að kalla slíkt kaup. Hvetjum við notendur til að kynna sér vel í hverju afritunarvörn og skilmálar viðkomandi rafbókaverslana felast, áður en fest eru kaup á rafbók.

Kindle

Eftirfarandi spurningu eða svipaða sjáum við oft á spjallsíðum og samfélagsmiðlum og okkur er ljúft að svara þeim eftir bestu þekkingu okkar: Af hverju get ég ekki fengið íslenskar bækur á Kindle’inn minn?

Það er hægt og í dag selja emma.is og skinna.is rafbækur á mobi sniði. Nokkur af stærstu forlögum landsins hafa ákveðið að gefa ekki efni út á því sniði, því erfitt er að afritunarverja það. Það svar er oft gefið, að Amazon framleiðir og selur Kindle lesbrettin fyrst og fremst til að selja bækur á læstu Mobi sniði og hafi ákveðið að hafa kerfi sitt lokað utanaðkomandi aðilum. Það er í senn villandi og rangt, Amazon hefur gefið það út að öllum sé frjálst að gefa út efni fyrir Kindle. Hins vegar styðst Kindle Store við ákveðin skráarformöt (AZW, Mobi, PRC og KF8) sem eru afritunarvarin af þeirra hálfu, með afritunarvarnarkerfi Amazon, sem útgefendur bóka sem seldar eru í Kindle Store, ráða hvort notuð sé á rafbækur þeirra. Í raun er sú krafa, að hvaða rafbókasala sem er geti notað afritunarvörn Amazon álíka undarleg og ef við myndum ætlast til að geta selt rafbækur okkar með afritunarvörn Skinna.is á ebækur.is. Afritunarvarnir téðra fyrirtækja eru einkaeign þeirra og getur Amazon, líkt og Skinna, skilyrt notkun þeirra við eigin verslanir.

Það er því í raun lítið annað en pólitísk ákvörðun hvers forlags fyrir sig, hvort gefið sé út efni fyrir Kindle eða ekki. Svarið við þeirri spurningu endurspeglar, að okkar mati, hvaða augum útgáfurnar líta lesendur og notendur rafbóka. Það er vissulega erfiðara að afritunarverja rafbækur fyrir Kindle og kallar það því eftir að útgáfur leggi meira traust á notendur en ella. Sumar útgáfur gera það, m.a. Rúnatýr, og gefum við út allt okkar efni fyrir alla rafbókalesara, því við teljum að besta leiðin til að koma í veg fyrir ólöglega dreifingu er að tryggja að notendur eigi auðvelt með að nálgast efnið eftir löglegum leiðum.

Hins vegar er leiðinlegt að sjá, hvernig útgefendur hafa vísað ábyrgðinni á þessu vali yfir á Amazon, sem hefur ekki annað til sakar unnið en að neita að taka örmarkaði á borð við þann íslenska inn í Kindle store. Enn leiðinlegra er að sjá forsvarsmenn stórra rafbókaverslanna ítreka það í eyru notenda sinna en á sama tíma tala um að þeir vildu glaðir gefa út efni fyrir Kindle. Glöggir notendur sjá hins vegar fljótlega í gegnum slíkt, því marga þá titla sem fáanlegir eru á einum stað aðeins í afritunarvörðu ePub formi, eru fáanlegir á þeim næsta í Mobi formi. Þannig er eitt í orði en annað á borði og ljóst að sumar rafbókaverslanir ganga erinda útgefenda í stað þess að bera hag notenda fyrir brjósti.

Að lokum langar okkur til að þakka ykkur kærlega fyrir viðskiptin og samskiptin á árinu sem nú er að líða. Á næsta ári munum enn sækja fram og stefnum á að gefa út fleiri furðusögur, vonandi þær fyrstu strax á fyrstu mánuðum nýs árs. Eigið gleðileg áramót og farsælt komandi ár.

The post Rafbókaárið 2012 appeared first on Rúnatýr.

Nokkuð margir notendur höfðu áhyggjur af nálgun forsvarsmanna Forlagsins og Rafbókalagersins að Kindle lesbrettinu og notendum þess. Var nokkuð rætt um hvers vegna Rafbókalagerinn styður ekki mobi skráarsniðið, þar sem margar rafbókaverslanir hérlendis gera það (emma.is, skinna.is og rafbokavefur.is). Því var svarað með því að ekki væri hægt að afritunarverja slíkar rafbækur, nema með félagslegri afritunarvörn, eins og Marínó, forsvarsmaður Rafbókalagersins komst að orði. Vildi hann meina að útgefendur treystu ekki slíkri afritunarvörn.Við getum ekki svarað fyrir aðrar útgáfur en okkar eigin, en við teljum að mikilvægast að notendur séu sáttir og eigi auðvelt með að nálgast rafbókina á þeim lesbrettum sem þeir kjósa að nota.

Við hjá Rúnatý lítum svo á, að afritunarvörn sé fyrst og fremst hugsuð fyrir útgefendur, svo við sofum betur á næturnar, þannig skapa þær ákveðna öryggiskennd hjá okkur. Ef við skoðum þær afritunarvarnir sem notaðar eru hérlendis þá eru þær eftirfarandi:

• Rafbókavefur.is notast ekki við afritunarvörn.
• Emma.is notast ekki við afritunarvörn, treystir viðskiptavinum sínum fyrir því að dreifa ekki verkum ólöglega.
• Skinna.is notast við félagslega afritunarvörn, þ.e. hver rafbók er merkt kaupanda sínum og viðkomandi er treyst fyrir því að dreifa ekki verkunum ólöglega. Einnig notast Skinna.is við þá afritunarvörn sem fylgir rafbókum af vef Rafbókalagersins, Adobe DRM, og þurfa notendur að hafa aðgang að Adobe ID.
• Ebækur.is notast við sömu afritunarvörn og Rafbókalagerinn.
• Eymundsson.is notast við sömu afritunarvörn og Rafbókalagerinn.
• Forlagid.is notast við sömu afritunarvörn og Rafbókalagerinn.

Adobe DRM kallar á að settur sé upp sérstakur vefþjónn, sem kostar nokkur þúsund dollara auk árlegs gjalds, sem er um fjórðungur af upphaflegum kostnaði. Fyrir hvert niðurhal þarf síðan útgefandi að greiða nokkur sent. Við höfum ekki fengið reikning vegna félagslegrar afritunarvarnar Skinna.is en reiknum með að sá kostnaður sé hluti af álagningu þeirra. Eðli málsins samkvæmt kostar engin afritunarvörn Emma.is ekkert. Hjá Skinna.is er óverulegt skráningargjald, en ekkert hjá Emma.is, hins vegar munar lítillega á álagningu þessara aðila og þar er Skinna.is lægri. Hvað varðar skráningargjöld og kostnað hjá Rafbókalagernum, þá erum við ekki í viðskiptum við þá, þannig við getum ekki fjölyrt um þann kostnað. Hugsanlega getur einhver frætt okkur um það?

Félagslega afritunarvörnin er vatnsmerki. Hver sá sem kann að slá inn leitarorð í leitarvélar og hefur grunnþekkingu á tölvum og uppsetningu hugbúnaðar á þær (sem sagt, getur smellt á Accept o.s.frv.) getur auðveldlega fjarlægt nokkurn veginn hvaða afritunarvörn sem er. Það gildir um Adobe DRM, auðvelt er að finna hugbúnað sem fjarlægir afritunarvörnina, og á við um allar afritunarvarnir, líka þær sem eru á skjölum frá Amazon. Gallinn við afritunarvarnir er nefnilega sá, að fyrir suma virka þær bara eins og krefjandi heimaverkefni í skóla, þeim finnst þeir þurfa að dírka upp lásinn og búa til hugbúnað sem getur gert það. Sumar afritunarvarnir miðast auk þess við að þú notir ákveðinn hugbúnað til að lesa viðkomandi skjal, t.d. er ekki hægt að opna bækur varðar með Adobe ID í Kindle og iBooks. Bækur varðar með Amazon afritunarvörninni er bara hægt að opna í Kindle og svo mætti áfram lengi telja. Þannig eru notendur skikkaðir til að nota ákveðinn hugbúnað umfram að þeir kjósi sjálfir hvaða tæki eða hugbúnað þeir noti. Afritunarvörnin skapar hugsanlega þannig óþægindi hjá notendum.

Ef afritunarvarnir er hægt að fjarlægja með auðveldum hætti, hvað geta þá útgefendur gert? Í raun ósköp lítið. Þegar við setjum nýja bók á markað þá treystum við því að hún sé ekki ljósrituð og henni dreift þannig til fólks. Setjum jafnvel yfirlýsingu um að slíkt sé bannað nema með leyfi höfundar eða útgefanda á fyrstu síðurnar. Að öðru leyti treystum við lesendum. Við getum ekki fylgst með öllum sem kaupa bækurnar okkar, getum ekki séð til þess síður bóka séu ekki ljósritaðar. Hins vegar, líklega vegna þeirrar umræðu sem hefur verið um ólöglega dreifingu hugverka, vilja margar útgáfur, skiljanlega, koma í veg fyrir ólöglega dreifingu á rafbókum þeirra. Ef allt fer á versta veg, þá getur ólögleg dreifing kostað útgáfur umtalsverða fjármuni og því er ekkert óeðlilegt við að þær leiði hugann að og hafi áhyggjur af þessu vandamáli.

Við hjá Rúnatý erum í sömu sporum og margar útgáfur hvað þetta varðar. Við höfum þó reynt að gera okkar besta til að treysta notendum. Við teljum Íslendinga upp til hópa heiðarlega og trúum því að unnendur íslenskra bókmennta vilji efla veg þeirra, að höfundar fái greitt fyrir vinnu sína og að íslenskar útgáfur hafi starfsgrundvöll. Við höfum engu að síður áhyggjur af því að titlunum frá okkur sé dreift ólöglega, en vonum að gott verð og auðvelt aðgengi sporni gegn því.

Íslenskar útgáfur nálgast þetta vandamál hver með sínum hætti. Sum forlög selja bæði bækur með og án afritunarvarna, önnur bara án afritunarvarna og enn önnur aðeins með afritunarvörnum. Aðeins íslenskir notendur geta dæmt til um hvað hentar þeim best, við í útgáfugeiranum getum skipst á skoðunum út í hið óendanlega án þess að komast að niðurstöðu. Þannig er reynsla okkar hjá Rúnatý sú, að ef við værum með stífar afritunarvarnir, þá hefðum við líklega misst af um helming allrar sölu á rafbókum okkar. Eins og gefur að skilja, þá viljum við ekki fórna því, enda lítið forlag og hvert selt eintak skiptir okkur máli. Hvað finnst þér skipta máli? Hvernig telur þú að hægt sé að tryggja bæði útgefendur og notendur séu sáttir?

The post Notendur og afritunarvarnir appeared first on Rúnatýr.

Þessi stærsta rafbókaverslun landsins býður upp á fjölbreytt úrval erlendra titla, yfir 200 þúsund titlar og eftir því sem við komumst næst, allt á ePub sniði. Hins vegar eru notendum færð rausnarleg gjöf stofni þeir aðgang á vefnum. Enn er þó úrval íslenskra titla hjá þeim heldur fáborið (aðeins tæplega 80 íslenskar rafbækur), miðað við emma.is og skinna.is, og einhverra króna verðmunur, sem sjaldnast er nógu mikill að það skipti í raun einhverju máli.

Við hjá Rúnatý stöndum fast á stefnu okkar. Við viljum bjóða upp á rafbækur á eins hagstæðum kjörum og mögulegt er, sem og að aðgengi að þeim sé með besta móti. Í dag kosta nær allir titlar okkar um og undir þúsund krónum í rafbókaformi og eru fáanlegir fyrir alla rafbókalesara. Við treystum lesendum okkar, rétt eins og við treystum þeim til að fjölfalda ekki prentuð eintök þeirra bóka sem við höfum gefið út.

Um verðlagningu og kostnað við gerð rafbóka hefur nokkuð verið skrifað. Gísli Ásgeirsson hefur skrifað um þetta málefni tvær greinar (sjá hér og hér). Óli Gneisti Sóleyjarson fjallaði um sama mál (sjá hér) og af ummælum og svörum við færslum þeirra að dæma þá sýnist sitt hverjum. Hvert forlag verður að svara fyrir sig, en við hjá Rúnatý leggjum okkur fram við að halda kostnaði við gerð rafbóka lágum.

Við erum í óða önn að vinna að fleiri rafbókum og væntanlegar frá okkur á næstu mánuðum eru amk. tvær sögur, annars vegar vísindaskáldsaga og hins vegar gufupönksaga eftir tvo unga og efnilega höfunda. Hvort tveggja eru spennandi verkefni sem eru vel á veg komin og við hlökkum til að segja ykkur nánar frá þeim á komandi vikum og mánuðum.

Í síðustu viku settum við annars vegar Stolnar stundir eftir Ágúst Borgþór Sverrisson og smásöguna Rósu á sölu hjá rafbókabúðinni Skinna.is. Stolnar stundir er eitt af allra bestu verkum Ágústs og fékk góða dóma þegar hún kom út í prenti á sínum tíma. Við vonum að hægt verði að koma fleiri smásögum eftir Ágúst í rafbókaform og höfum auk þess heyrt í fleiri rithöfundum sem vilja gera efni sitt aðgengilegt á þessu formi. Smásagan Rósa eftir Þorstein Mar er ástarsaga og vann ástarsagnakeppni Vikunnar 2010. Stolnar stundir kosta 799 kr en Rósa 329 kr.

The post Rafbækur, skruddur, ebækur og netskinnur appeared first on Rúnatýr.

Þó vissulega megi finna skáldsögur sem afbaka skáldskap fyrri tíma, sögur á borð við Gerplu eftir Halldór Kiljan Laxness, þá birtist þessi afbökun á annan hátt í nútímanum og hugsanlega má rekja hluta þess til raunsæisstefnunnar. Þeir rithöfundar sem einna helst skrifuðu undir merkjum hennar litu margir hverjir á sig sem nokkurs konar lækna samfélagsins, þ.e. þeir bentu á þau mein sem þar er að finna. Margir höfundar skrifa í dag með þetta í huga, t.d. mætti lesa skandinavísku spennusögurnar út frá samfélagsrýni þeirra. Þannig getur skáldskapur opnað augu lesenda fyrir misrétti, hinu óréttláta og því sem er ekki í lagi, hvort sem um samskipti manna, viðmið samfélags eða hvaða annað er að ræða.

Oft hefur verið reynt að setja skáldskapnum skorður, oftar en ekki fyrir þær sakir sem hér að ofan eru nefndar. Yfirvöld, gagnrýnendur og allir þeir sem láta sig mál varða líkar oft ekki við hversu hreinskilinn og gagnrýninn skáldskapur getur verið. Þannig voru ákveðnir rithöfundar fangelsaðir í Sovétríkjunum á sínum tíma. Málið er bara, að skáldskapur er aldrei pólitískt réttur og má aldrei verða það. Alvöru rithöfundar láta ekki yfirvöld eða aðra þá sem gagnrýna þá halda aftur af sér, heldur halda áfram vegna þeirrar knýjandi þarfar að segja sögur.

It is impossible to discourage the real writers – they don’t give a damn what you say, they’re going to write. ~Sinclair Lewis

Ódysseifur eftir James Joyce er gott dæmi um svona sögu. Sagan sem kallast á við Ódysseifskviðu Hómers segir frá Leopold Bloom í Dublin og deginum sem hann fer á sitt fyrsta stefnumót með konunni sem hann giftist síðar. Í sögunni segir frá ýmsu sem er langt frá því upphafið enda kom á daginn að sagan var bönnuð í bæði Bretlandi og Bandaríkjunum, þar sem hún þótti of klámfengin. Sagan varð síðar meir leyfð og í dag held ég að fáir neiti því að Ódysseifur Joyce sé eitt af stórverkum 20. aldar.

Þetta á við um furðusögur sem annan skáldskap. Mikilvægi þess fyrir rithöfunda að vera trúir sjálfum sér, hafa trú á því sem þeir eru að gera og láta ekki hneppa hugsun sína í fjötra tísku, pólítísks rétttrúnaðar eða annarra viðmiða en sinna eigin er algjört. Um leið og þeir fara eltast við það sem yfirvöld, gagnrýnendur eða aðrir segja, þá er hættan sú að þeir séu í raun að berjast við vindmyllur.

The post Skáldskapur er aldrei pólitískt réttur appeared first on Rúnatýr.

Það gerir svo að vissu leyti. Þegar lesendur notast við lesbretti á borð við Kindle, iPad eða álíka tæki, þá missa þeir oft tilfinningu fyrir því hversu þeim gengur í lestrinum, hversu langt þeir eru komnir inn í bókina enda hafa þeir ekki blaðsíður prentaða eintaksins sem viðmið fyrir framan sig. Hins vegar hafa þeir t.d. mælistikuna neðst á skjá Kindle og hættan er sú, sé bók mjög löng, að stikan færist afar hægt þrátt fyrir ítrekaðar flettingar. Þá geta sumir lesendur upplifað lesturinn sem kvöð og verður hann þá fyrir vikið ekki jafn gefandi og áður. Þannig getur lengd rafbóka virkað í raun gegn lesendum og dregið úr áhuga þeirra.

Auðvitað er það misjafnt milli einstaklinga hvernig þeir upplifa þetta, en þetta er engu að síður nokkuð sem rithöfundar ættu að hafa í huga. Langar rafbækur geta verið lýjandi í lestri, þrátt fyrir að vera áhugaverðar engu að síður.

Reynsla okkar af því að gefa út stakar smásögur og nóvellur er sú, að áhugi rafbókalesenda fyrir slíku efni er talsverður. Selst hvort form fyrir sig ágætlega enda þægilegt að geta gripið í eina smásögu eða stutta skáldsögu, stikan færist hratt yfir skjáinn og hugsanlega má spyrja, hvort rafbókavæðingin feli í sér að form sem hingað til hafa verið í jaðri útgáfustarfsemi forlaga (smásögur, ljóð, nóvellur), bókmenntaform sem allajafna henta ekki vel í jólabókaflóðið, eigi sér bjargvætt í rafbókinni?

The post Skiptir lengd rafbóka máli? appeared first on Rúnatýr.

H. P. Lovecraft trúði því að hvíti kynþátturinn væri best til þess fallinn að leiða hina kynþættina, enda væru þeir ekki jafn þróaðir og sá hvíti. Fordómar hans náðu þó lengra, því hann var líka þess fullviss að aríar væru betri en gyðingar og konur ekki jafnar körlum. Og hann gekk enn lengra, því hann trúði því að enskumælandi fólk, sér í lagi þeir sem áttu sér enska forfeður, væru öðrum fremri. Þó vissulega hafi margir í Bandaríkjunum við og áratugina eftir aldamótin 1900 verið svipaðrar skoðunar og Lovecraft, þá ganga skoðanir hans í mörgu lengra en hefðbundið var og er hægt að afsaka með tíðaranda.

Séu sögur hans skoðaðar með þetta í huga má reka augun í margt sem kemur nútímalesendum spánskt fyrir sjónir, t.d. er fjallað með afskaplega niðrandi hætti um þá sem voru í sértrúarsöfnuðinum í fenunum í kringum New Orleans í þekktustu sögu hans, Kall Cthulhu.

Eftir langa og stranga ferð úr feninu var styttan rannsökuð í aðalstöðvum lögreglunnar, en fangarnir reyndust allir vera af lágt settu, blönduðu og andlega brengluðu kyni. Flestir voru sjómenn. Hópurinn samanstóð af negrum og múlötum, að stærstum hluta frá eyjum í Karabíahafinu eða Brava-Portúgalar frá Cape Verde eyjum, sem óneitanlega setti ákveðinn voodoo-blæ á þennan einkynja söfnuð karlmanna. Ekki þurfti að spyrja margra spurninga til að komast að því, að eitthvað mun eldra og myrkara en hefðbundin negratrú ætti í hlut. Á óvart kom hve staðfastir þeir voru og héldu dauðataki í hugmyndafræði hinnar fyrirlitlegu trúar sinnar, enda fáfróðir og siðspilltir.

Má rekast á fleiri slíkar lýsingar og einna lengst gengur hann í lýsingu sinni á svarta hnefaleikamanninum Buck Robinson í sögunni Herbert West, Reanimator.

Hins vegar má velta því fyrir sér hvort að skoðanir hans sem einstaklings skipti máli þegar sögur hans eru metnar eða lesnar. Fordómar Lovecrafts geta vissulega komið við kaunin á okkur sem lesum sögur hans í dag, meira en 70 árum eftir að þær voru skrifaðar og myndum við sætta okkur við slíkt hjá nútímahöfundum? En ef við horfum ekki í gegnum fingur okkar með svona lýsingar, skoðanir höfunda eða persóna í sögum, þá er hættan sú að við kynnum að verða af býsna mörgum stórverkum sem skrifuð hafa verið í gegnum tíðina. Ætli jafnréttissinnar myndu taka Hemingway fagnandi kæmi hann fram með sögur sínar af alpa-karlinum í dag? Ætli Ezra Pound fengi góðar viðtökur við and-semítískum hugleiðingum í verkum sínum í dag? Hvað með Kafka, Poe, Blackwood og svo mætti lengi telja?

Nú er ekki verið að mæla fordómum Lovecrafts bót, þvert á móti sýna þeir einmitt ákveðna fávisku og ótta. Lovecraft sagði hins vegar að sterkasta og rótgrónasta tilfinning mannsins væri ótti, sterkasti og rótgrónasti óttinn væri við hið ókunna. Og mætti ekki segja að hugsanlega hafi það einnig átt við um hann og ótta hans við aðra kynþætti?

The post Var Lovecraft rasisti? appeared first on Rúnatýr.

Ólögleg dreifing hugverka er vandamál, flestir ættu að geta verið sammála um það. Hugverkum er stolið á hverju ári fyrir miklar upphæðir, þó vissulega megi ræða hversu mikið raunverulegt tap hugverkaiðnaðarins er. Hins vegar eru langflestir notendur á netinu heiðarlegir og reyna að finna leiðir til að fá efni eftir löglegum leiðum. Við Íslendingar erum svolítið sér á báti, því við megum ekki eiga í viðskiptum við margar af stærstu tónlistar- og kvikmyndaveitum eða vefverslunum á netinu, t.d. iTunes, Sky, Netflix o.s.frv. Samt birtast þær upplýsingar ekki þegar notendur skrá sig inn, að vegna lagaumhverfis á Íslandi sé niðurhal þeirra ekki löglegt, þrátt fyrir að þessar veitur séu með samninga við rétthafa verkanna sem í boði eru.

Hið sama gildir um rafbækur. Ólöglega dreifing er af mörgum útgefendum talið mikið vandamál og grípa því til þess að afritunarverja rafbækur sínar. Því miður leiðir það til þess að notendur geta hvorki lesið þær bækur á Kindle eða í gegnum iBooks rafbókahugbúnaðinn, sem fylgir öllum iPad spjaldtölvum. Eflaust hefur hver sína skoðun á slíkum vörnum, þær geta verið gagnlegar en því miður er auðvelt að fjarlægja þær og margar virka þær hvetjandi á þá sem hafa gaman af því að aflæsa slíkum vörnum.

Við hjá Rúnatý höfum tekið sömu afstöðu og þeir sem reka emma.is og skinna.is. Við treystum notendum og treystum því að gott aðgengi og gegnsæ verðlagning sé letjandi fyrir notendur að dreifa hugverkum ólöglega. Hjá emma.is er engin afritunarvörn sett á rafbækur en þeir hjá skinna.is merkja hverja keypta rafbók þeim sem keypti eintakið. Hvor aðferðin er góð og gild, þar sem áhersla er lögð á að notandinn þurfi ekki að stunda einhverjar æfingar við að opna skjöl eða sé skyldaður til að nota annan hugbúnað en þann sem hann kýs sjálfur. Þannig er gott aðgengi og gott verð besta afritunarvörnin.

Við hvetjum alla okkar lesendur til að deila ekki hugverkum og kynna sér vandlega hvaða leiðir eru löglegar til að ná sér í efni á netinu. Hugverk, hvort sem um tónlist, ritlist, kvikmyndir eða hvað annað er að ræða, eru útbúin og gerð af einhverjum og mikilvægt að tryggja að viðkomandi fái tekjur af sinni vinnu. Öll viljum við að listamenn hafi tekjur af vinnu sinni, sérstaklega þegar við njótum þeirra gæða sem þeir framleiða.

Að því sögðu langar okkur til að láta ykkur vita af ofurtilboðinu sem í gangi er á rafbókaversluninni skinna.is. Þar er hægt að fá skáldsöguna Þoku og þýðinguna á smásögum Lovecraft, Kall Cthulhu og fleiri hrollvekjandi sögur, á aðeins 490 kr. fram til 18. ágúst. Báðar bækurnar henta fyrir alla rafbókalesara.

The post Ólögleg dreifing hugverka á netinu appeared first on Rúnatýr.

Ekki er sérstaklega langt síðan við Íslendingar hófum skáldleg textaskrif af einhverju viti, þó vissulega megi færa rök fyrir skáldskapahneigð í ákveðnum Íslendingasögum, t.d. Hávarðar sögu Ísfirðings. Margir telja að skáldsagnaskrif hefjist hérlendis með Jóni Thoroddsen en í raun hefst hún af einhverju viti í byrjun 20. aldar. Ekki er mikið skrifað af furðusögum framan af öldinni. Þórbergur þýðir örfáar sögur Poes, Gunnar skrifaði Sælir eru einfaldir en í henni má finna ákveðin gotnesk og hrollvekjandi einkenni, Kristmann Guðmundsson skrifaði vísindaskáldsögur sínar og fantasíur, þær fáu sem gefnar voru út, voru aðallega skrifaðar fyrir börn.

Nú eru hins vegar að vaxa úr grasi kynslóðir sem hafa alist upp við að lesa furðusögur. Kynslóðir sem lesið hafa Harry Potter sögurnar, bækur Philips Pullmans, Twilight bækurnar og horft hafa á Hringadróttinssögu í bíóhúsum. Þessar kynslóðir sækja síðan í Hungurleikana, Neil Gaiman, George R. R. Martin og álíka höfunda. Þetta eru framleiðendur sjónvarpsefnis auk þess að uppgötva, því ekki nóg með að Game of Thrones hefur verið framleitt heldur er einnig stefnt á að framleiða þætti sem gerast í Star Wars heiminum, þættir um Merlin hafa verið sýndir á Rúv og svo mætti lengi telja.

Við hjá Rúnatý sjáum þessa þróun einnig verða í íslenskum bókmenntum. Lesendur eru tilbúnir fyrir genre bókmenntir á íslensku. Við höfum gefið út smásögur og stærri verk eftir lítt þekkta höfunda og selt sem rafbækur. Hefur velgengni þeirra komið okkur í opna skjöldu, t.d. hefur smásagan Epli Iðunnar eftir Jóhann Þórsson selst býsna vel á Skinna.is. Við erum auk þess að vinna með tveimur upprennandi höfundum, annars vegar að fantasíu og hins vegar vísindaskáldsögu. Verður mjög spennandi að sjá hvernig þeim verður tekið þegar þær koma út.

Við hlökkum til að sjá hvernig þróunin verður á næstu árum. Rúnatýr mun áfram starfa að því að gefa út furðusögur, bæði á rafbókaformi og prentuðu.

(Mynd: Desert shadows eftir Myke Amend.)

The post Furðusögunni vex ásmegin appeared first on Rúnatýr.

Rafbókavæðingin felur í sér gríðarleg tækifæri, ekki leikur nokkur vafi á því. Enda hefur það sýnt sig á Amazon, þar sem sjálfsútgáfur og minni forlög hafa blómstrað, enda geta þær boðið upp á verð sem stóru forlögin eiga erfitt með að keppa við. Hér á landi hefur Emma.is tekið þessa markaðshugmynd föstum tökum og má nálgast þar marga titla á verði sem er í lægri kantinum fyrir bækur. Hins vegar verður að teljast ólíklegt að hérlendis muni verða hægt að kaupa nýja titla á undir þúsund krónum, eins og er stundum hægt á Amazon. Við höfum útskýrt í hverju okkar verðlagning felst (sjá hér) og teljum að sanngjarnt sé að neytendur geti keypt okkar titla á verði sem inniheldur ekki prentkostnað.

Hérlendis er þessi markaður nokkur vanþróaður. Útgefendur óttast ólöglega dreifingu og leita því margir logandi ljósi eftir afritunarvörn sem þeir telja nógu góða. Sé úrvalið á Eymundsson, vef Forlagsins og Skinnu skoðað kemur í ljós að mörg af stærri forlögunum notast við Adobe ID afritunarvörnina. Í raun er ekkert út á það að setja að notuð skuli afritunarvörn, Skinna býður upp á slíkt sem og Amazon. Það er eðlilegt að við sem stöndum í því að gefa út hugverk reynum eftir fremsta magni að verja verkin gegn ólöglegri afritun. Sá galli fylgir þó gjöf Njarðar, að Adobe ID styður ekki skrársnið fyrir Kindle eins og er, heldur aðeins er hægt að lesa skrár varðar með þeim hætti í lesurum sem styðja vörnina.

Þegar við hjá Rúnatý vorum að fara af stað með rafbækur í sölu skoðuðum við þessi mál vandlega og í raun mætti segja að tvö sjónarmið vegi þarna salt, annars vegar þörfin fyrir afritunarvörn og hins vegar auðvelt aðgengi neytenda. Við rýndum í hvernig aðrar útgáfur hérlendis hafa hagað þessum málum, t.d. Forlagið, Ás útgáfan o.fl. Eftir gaumgæfilega íhugun komumst við að þeirri niðurstöðu að aðgengi neytenda væri okkur mikilvægara en afritunarvörn. Upp til hópa er fólk heiðarlegt og vill að ungir íslenskir listamenn fái greitt fyrir vinnu sína. Langflestir dreifa ekki efni með ólöglegum hætti og sérstaklega ekki efni sem er aðgengilegt og á sanngjörnu verði.

Um leið og markaðurinn er vanþróaður hérlendis, eru neytendur hins vegar orðnir nokkuð sjóaðir í kaupum og lestri rafbóka. Margir eru kúnnar Amazon eða iBooks og lesa mikið af rafbókum. Þeir neytendur þekkja lítið annað en fá nákvæmlega það sem þeir eru að leita eftir á góðu verði og fá það jafnvel sent beint í lesgræjur sínar. Hægt er að fá íslenskar rafbækur sendar beint í iPad eða álíka spjaldtölvur en enn sem komið er þurfa neytendur að tengja Kindle lesbretti sín við tölvur til að hlaða inn á þær íslenskum rafbókum keyptum í öðrum rafbókaverslunum en Amazon. Væri gaman ef lausn fyndist á því vandamáli.

Rúnatýr útgáfa leggur mikla áherslu á útgáfu rafbóka. Við erum lítið forlag, með sérhæfða útgáfustefnu og því er rafbókin sem himnasending fyrir okkur. Í okkar huga leikur enginn vafi á að á komandi misserum munu sífellt fleiri unnendur bókmennta færa sig yfir í þetta form og við viljum því tryggja að okkar titlar séu aðgengilegir og ódýrir. Eins sjáum við tækifæri í að bjóða upp á smásögur í stykkjatali, þar sem það gefur okkur færi á að kynna unga og upprennandi höfunda með tiltölulega lágum tilkostnaði.

Spennandi verður að fylgjast með þessari þróun komandi vikur. Ljóst er að neytendur fylgjast grannt með hvernig þessum málum er háttað og kalla eftir að stóru forlögin og rafbókaverslanir komi til móts við þá. Eins verður gaman að sjá hvort neytendur kaupi þá frekar ódýrari titla eða skoði frekar þær bækur sem hægt er að hlaða niður í Kindle, einkum á meðan stærri forlögin eru ekki að sinna þessum hópi. Tækifærin fyrir litla útgáfu eins og okkur eru því fjölmörg.

The post Rafbókavæðingin appeared first on Rúnatýr.